OSB otomasyon sistemleri: su, atıksu, elektrik ve doğalgaz altyapısı için SCADA, telemetri ve sayaç izleme
Bir organize sanayi bölgesi; kendi su şebekesini, arıtma tesisini, elektrik ve doğalgaz dağıtımını işleten bir altyapı işletmecisidir. Dağınık saha noktalarını tek izleme merkezinde topluyor, sayaç verisini kayıp-kaçak analizine ve tahakkuka bağlıyoruz.
| Kapsam | SCADA ve telemetri, sayaç okuma, kayıp-kaçak analizi, tahakkuk entegrasyonu, ortak alan güvenliği |
|---|---|
| Saha | İzmir ve Manisa’daki organize sanayi bölgeleri |
| Referans | Menemen Plastik İhtisas OSB · doğalgaz kayıp kaçak yazılım sistemi (referanslar) |
OSB bir altyapı işletmecisidir: beş şebeke, tek işletme sorumluluğu
OSB müdürlüklerinde bu şebekeler çoğu zaman farklı yıllarda, farklı yüklenicilerce kurulmuş ayrı sistemlerdir: kuyuların kendi panosu, arıtmanın kendi SCADA’sı, sayaçların kendi okuma yazılımı. Hedef her şeyi tek markaya geçirmek değil; çalışan ekipmanı koruyup veriyi ortak bir izleme, kayıt ve raporlama katmanında birleştirmektir.
Su şebekesi
- Kuyu ve terfi istasyonları
- Depo seviyeleri ve klor
- Bölge debi ve basınç noktaları
Atıksu
- Atıksu terfi merkezleri
- Arıtma tesisi prosesi
- Deşarj ve kalite ölçümleri
Elektrik dağıtımı
- Trafo merkezleri, OG hücreler
- AG dağıtım ve aydınlatma
- Abone sayaçları (OSOS)
Doğalgaz dağıtımı
- Basınç düşürme ve ölçüm istasyonu
- Katılımcı sayaçları, düzelticiler
- Kayıp-kaçak dengesi
Ortak alan
- Giriş kapısı ve plaka tanıma
- Ortak alan kameraları
- Yangın ve teknik alarmlar
Sahadan tahakkuka: RTU/PLC, haberleşme, SCADA ve iş uygulamaları
Her katman bir öncekine güvenir ama ona bağımlı kalmaz: saha istasyonu haberleşme kesildiğinde yerel mantığıyla çalışmaya devam eder; SCADA izler ve kayıt tutar; iş uygulamaları yalnız doğrulanmış veriyi alır. Kontrol ağı ile iş uygulamaları arasında kontrollü bir güvenlik sınırı bulunur.
-
1
Saha
- Su, elektrik, gaz sayaçları
- Seviye, basınç, debi transmitterleri
- Pompa ve blower panoları
- OG hücre ve koruma röleleri
- Kameralar, bariyerler
-
2
Yerel kontrol
- PLC ve RTU
- Hacim düzelticiler
- Veri yoğunlaştırıcılar
- Yerel operatör panelleri
-
3
Haberleşme
- Fiber halka
- LTE router + VPN
- LoRaWAN ağ geçidi
- Telemetri radyosu
-
4
Merkez
- SCADA sunucusu
- Historian
- Sayaç veri yönetimi
- Alarm ve nöbet bildirimi
-
5
İş uygulamaları
- Tahakkuk ve faturalama
- ERP / muhasebe
- Katılımcı portalı
- GIS altyapı envanteri
- Yönetim raporları
Su şebekesi telemetrisi ve atıksu arıtma tesisi izleme
Su şebekesinde sorun genellikle gece başlar: bir terfi pompası atar, depo yavaşça boşalır ve sabah fabrikalar basınçsız kalır. Atıksu tarafında ise terfi merkezindeki bir arıza taşmaya, arıtma tesisindeki bir sapma deşarj parametrelerinin sınırı aşmasına dönüşebilir. Her uzak istasyonu yerel PLC/RTU ile merkeze bağlamak bu olayları oluştuğu anda görünür kılar.
| İzleme noktası | İzlenen veri | Tipik alarmlar |
|---|---|---|
| Kuyu / terfi istasyonu | Pompa durumu, arıza, motor akımı, çalışma saati, çıkış basıncı, kuyu seviyesi | Termik arıza, kuru çalışma, haberleşme kaybı |
| Su deposu | Seviye, giriş/çıkış debisi, serbest klor, kapı kontağı | Düşük seviye, taşma, klor düşük, yetkisiz giriş |
| Bölge ölçüm noktası | Debi ve basınç; gece minimum debisi | Basınç düşük, gece debisinde artış (kaçak şüphesi) |
| Atıksu terfi merkezi | Islak hazne seviyesi, pompa durumları, taşma şamandırası | Yüksek seviye, pompa arızası, enerji kesintisi |
| Arıtma tesisi (AAT) | Giriş/çıkış debisi, pH, sıcaklık, iletkenlik, çözünmüş oksijen, blower ve pompa durumları | Parametre sınırda, blower arızası, çözünmüş oksijen düşük |
Deşarj parametreleri ve SAİS
Kapsamdaki arıtma tesislerinde ölçüm verisinin ilgili Bakanlığın Sürekli Atıksu İzleme Sistemi’ne (SAİS) aktarılması gerekebilir. Yükümlülüğün kapsamı mevzuata ve kurumun değerlendirmesine bağlıdır; SAİS istasyonunun kurulumu ve bakanlık bağlantısı kendi kurallarına tabidir. Bizim kapsamımız tesisin proses otomasyonu ve bu verinin OSB’nin kendi izleme ve raporlama ekranlarında görünmesidir.
OG/AG şebeke, trafo merkezleri ve OSOS sayaç verisi
Bölgesinde elektrik dağıtım faaliyeti yürüten OSB’ler için trafo merkezleri, OG hücreleri ve abone sayaçları hem işletme güvenliği hem faturalama açısından kritik veridir. Otomatik Sayaç Okuma Sistemi (OSOS) abone sayaçlarının uzaktan okunmasını sağlar; hangi abonelerin kapsamda olacağı EPDK düzenlemeleriyle belirlenir. Trafo merkezlerindeki koruma ve ölçüm cihazları ise kendi protokolleriyle izlenir.
| İzleme noktası | Tipik veri | Haberleşme / standart |
|---|---|---|
| Trafo merkezi / OG hücre | Kesici konumları, koruma olayları, akım ve gerilim, trafo sıcaklığı | IEC 61850, IEC 60870-5-104, Modbus (cihaza göre) |
| Ortak alan enerji analizörü | Aktif/reaktif enerji, güç faktörü, harmonik, gerilim dengesizliği | Modbus RTU / TCP |
| Abone elektrik sayacı | Endeks, yük profili, demand, sayaç olay kayıtları | DLMS/COSEM (IEC 62056), OSOS |
| Aydınlatma panoları | Açma/kapama, astronomik saat, arıza | Dijital I/O, Modbus, PLC |
Sınır: OG tesislerinde anahtarlama ve koruma ayarları yetkili elektrik mühendisinin ve işletme sorumlusunun alanıdır. Biz izleme, kayıt ve veri entegrasyonunu üstleniyoruz; uzaktan kumanda gerekiyorsa yetki, kilitleme ve onay akışı işletmeyle yazılı olarak belirlenir.
Doğalgaz kayıp-kaçak analizi: istasyon girişinden katılımcı sayacına denge
Doğalgaz dağıtımını yürüten OSB’lerde istasyonda ölçülen gaz ile katılımcı sayaçlarının toplamı arasındaki fark, kayıp-kaçağın temel göstergesidir. Hesabın anlamlı olması için hacimlerin standart koşullara düzeltilmiş olması (Sm³), okumaların aynı döneme denk gelmesi ve okunamayan sayaçların açıkça ayrılması gerekir. Kendi dönem verilerinizle hızlı bir ön hesap için doğalgaz kayıp-kaçak hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
dengeX’in bu alandaki çalışması
Menemen Plastik İhtisas OSB için bir doğalgaz kayıp kaçak yazılım sistemi geliştirdik. Proje referanslar sayfamızda yer alıyor.
Otomatik sayaç okuma, tahakkuk entegrasyonu, katılımcı portalı ve GIS envanteri
Sayaç verisinin değeri, tahakkuka doğru ve denetlenebilir şekilde ulaştığında ortaya çıkar. dengeX bir yazılım ekibi olduğu için zinciri sahada bırakmıyor; doğrulama kurallarını, muhasebe bağlantısını ve katılımcı ekranlarını da aynı projede ele alabiliyoruz.
- 1
Okuma
OSOS, AMR veya el terminaliyle endeksler toplanır; okuma zamanı ve kaynağı kayda geçer.
- 2
Doğrulama
Negatif tüketim, ani sıçrama, sayaç değişimi ve eksik okuma kurallarla işaretlenir.
- 3
Onay
İşaretli kayıtlar yetkili personelce incelenir; tahmini değerler açıkça ayrılır.
- 4
Tahakkuk
Onaylı tüketim, OSB’nin tarife ve tahakkuk kurallarıyla muhasebe/ERP sistemine aktarılır.
- 5
Portal
Katılımcı firma kendi tüketimini, faturasını ve geçmişini yalnız kendi yetkisiyle görür.
GIS altyapı envanteri
Boru hatları, vanalar, hücreler, sayaç noktaları ve parseller harita üzerinde ilişkilendirildiğinde arıza anında “hangi vana, hangi firmaları etkiler?” sorusu hızla yanıtlanır. Mevcut CAD/GIS verisinin durumu keşifte değerlendirilir.
Katılımcı portalı ve OSB yazılımı
Tahakkuk, başvuru, talep ve belge süreçleri için OSB yönetim yazılımı sayfamıza ve OSB’lere özel yazılım hizmetlerimize bakabilirsiniz. Otomasyon tarafındaki veri bu modüllere doğrudan bağlanacak şekilde tasarlanır.
Fiber, telemetri radyosu, LoRaWAN ve hücresel ağ arasında seçim
Kuyu ile yönetim binası arasında kilometrelerce mesafe, yüzlerce sayaç ve kazı izni gerektiren yollar olabilir. Kritik istasyonlar için fiber veya radyo, dağınık sayaçlar için düşük güçlü kablosuz ağlar tercih edilebilir; kablosuz kapsama mutlaka sahada ölçülür.
OSB merkezi izleme odası: tek alarm listesi, nöbet akışı ve korunan veri
Teknik müdürlüğün ihtiyacı daha çok ekran değil, daha az ama doğru bilgidir. Merkezi SCADA beş katmandan gelen veriyi tek alarm listesinde, tek yetkilendirmeyle ve tek olay kaydında toplar.
Tek alarm listesi
Kuyu pompası, depo seviyesi, trafo sıcaklığı, gaz istasyonu, kapı alarmı: farklı sistemlerden gelen alarmlar öncelik sırasıyla tek listede.
Nöbet bildirimi
Mesai dışında kritik alarm tanımlı nöbet listesine iletilir; kimin gördüğü ve üstlendiği kayda geçer.
Olay kaydı
Her alarm, komut ve kullanıcı işlemi zaman damgasıyla saklanır. “Pompayı kim, ne zaman durdurdu?” sorusu yanıtsız kalmaz.
Raporlar
Günlük su üretimi, aylık enerji ve gaz dengesi, pompa çalışma saatleri, arıza sayıları yönetim kurulu raporuna hazır biçimde.
Veri güvenliği ilkeleri
- Ağ ayrımı
- SCADA ve saha ağı, ofis ağından güvenlik duvarıyla ayrılır; iş uygulamalarıyla veri alışverişi kontrollü bir ara bölgeden yapılır.
- Rol bazlı erişim
- Teknik müdürlük, muhasebe, yönetim ve katılımcı kullanıcıları ayrı rollerle tanımlanır; kritik komutlar onay ister.
- Katılımcı verisi ayrımı
- Bir firma yalnız kendi tüketim ve fatura verisini görür; ayrım kabul testlerinde ayrıca doğrulanır.
- Kayıt ve yedek
- Kullanıcı işlemleri kayıt altındadır; SCADA projeleri, historian ve veritabanı düzenli yedeklenir ve geri yükleme denenir.
- Veri yeri
- Sunucuların OSB içinde mi yoksa belirlenen bir veri merkezinde mi duracağı OSB’nin bilgi işlem politikasına göre kararlaştırılır.
Ortak alan güvenliği: plaka tanıma, kamera, yangın ve teknik alarmlar
Giriş kapıları, ana yollar, arıtma tesisi, depo, trafo merkezleri ve gaz istasyonu çevresi izlenmesi gereken alanlardır. Plaka tanıma ile bariyer otomasyonu, kritik tesislerde kapı kontağı ve kamera, yangın ve teknik alarm sinyalleri aynı izleme merkezine bağlanabilir.
Plaka tanıma ve bariyer
Ayrı plaka tanıma kamerası, uygun açı ve aydınlatma gerekir. Tanımlı araç listesi, ziyaretçi akışı ve elle geçiş yetkisi OSB yönetiminin kurallarına göre tasarlanır.
Kritik tesis çevresi
Yetkisiz giriş, yangın ve teknik alarm sinyalleri izleme merkezindeki aynı alarm listesine düşer; ilgili kameranın görüntüsü olayla birlikte açılır.
KVKK notu
Kamera görüntüleri, plaka kayıtları ve katılımcı kullanıcı bilgileri kişisel veri içerir. Saklama süresi, erişim yetkileri ve aydınlatma yükümlülükleri OSB’nin veri sorumlusu olarak kendi hukuk danışmanlarıyla belirleyeceği konulardır; biz sistemi bu kararları uygulayabilecek şekilde kuruyoruz. Bu not hukuki görüş değildir. Kamera altyapısının ayrıntıları için güvenlik kamera sistemleri sayfamıza bakın.
Aşamalı devreye alma planı ve sorumluluk matrisi
Bir OSB’nin tüm altyapısını tek seferde dönüştürmek bütçe ve işletme açısından risklidir. Bütçe dönemleri ve yönetim kurulu kararlarıyla uyumlu, her aşaması kendi başına değer üreten bir sıra öneriyoruz. Kimin neden sorumlu olduğu da en baştan yazılı hale gelir.
-
Aşama 1
Envanter ve keşif
Pano, PLC, sayaç, sensör, haberleşme ve mevcut yazılımlar yerinde incelenir; bugün okunabilen ve eksik veri listelenir.
Çıktı: Envanter raporu, öncelik listesi
-
Aşama 2
Pilot
En çok sorun çıkaran alan seçilir; örneğin gaz dengesi veya depo-kuyu hattı. Uçtan uca devreye alınır.
Çıktı: Çalışan pilot, kabul testi
-
Aşama 3
Merkezi izleme
Pilot verisi izleme merkezine taşınır; alarm listesi, yetkiler ve nöbet akışı kullanıcılarla ayarlanır.
Çıktı: SCADA ekranları, alarm listesi
-
Aşama 4
Yaygınlaştırma
Diğer katmanlar onaylanan sırayla eklenir; her aşama kendi kabul testiyle kapanır.
Çıktı: Katman bazlı teslim dosyaları
-
Aşama 5
Yazılım entegrasyonu
Tüketim verisi tahakkuk, muhasebe ve katılımcı portalına bağlanır.
Çıktı: Entegrasyon ve kullanıcı eğitimi
| İş kalemi | OSB yönetimi | dengeX | Ekipman tedarikçisi / yüklenici |
|---|---|---|---|
| İhtiyaç, öncelik ve bütçe kararı | Onay | Destek | — |
| Saha keşfi ve envanter | Destek | Sorumlu | Destek |
| Saha cihazı temini ve montajı (sayaç, transmitter) | Onay | Destek | Sorumlu |
| OG tesis ve gaz istasyonu işlemleri | Onay | — | Sorumlu |
| PLC/RTU yazılımı, SCADA ve historian | Onay | Sorumlu | Destek |
| Haberleşme tasarımı ve devreye alma | Onay | Sorumlu | Destek |
| Tahakkuk / ERP entegrasyonu | Onay | Sorumlu | Destek |
| Kabul testleri | Onay | Sorumlu | Destek |
| Günlük işletme ve vardiya | Sorumlu | — | — |
| Bakım ve teknik destek | Onay | Sorumlu | Sorumlu |
İzmir ve Manisa OSB’lerinde yerinde keşif ve uygulama
OSB altyapısı sahada, pano başında ve istasyon istasyon dolaşılarak anlaşılır. Bu yüzden OSB otomasyon hizmetimizi İzmir ve Manisa’daki organize sanayi bölgeleriyle sınırlı tutuyoruz; diğer bölgelerdeki talepler proje öncesinde ayrıca değerlendirilir.
Fabrika içi PLC, HMI ve SCADA ihtiyaçları için endüstriyel otomasyon sayfamıza bakabilirsiniz.
İlk görüşme için hazırlanabilecekler
- Bölge vaziyet planı veya altyapı paftaları
- Kuyu, depo, AAT, trafo ve gaz istasyonu listesi
- Mevcut SCADA, PLC ve sayaç okuma sistemleri
- Teknik müdürlüğün en sık yaşadığı üç sorun
OSB Otomasyonu hakkında sık sorulan sorular
OSB Otomasyonu hakkında kapsamı, uygulamayı ve desteği merak edenler için.
OSB otomasyon firması seçerken neye bakılmalı?
Mevcut altyapıyla uyumluluk, açık proje kapsamı, test ve kabul kriterleri, dokümantasyon ve bakım sorumlulukları değerlendirilmelidir. Keşif sırasında bu başlıkları birlikte netleştiriyoruz.
OSB haritası veya firma rehberi hizmetiniz var mı?
Bu sayfa OSB ve fabrikalara yönelik otomasyon hizmetidir. OSB haritası ve il bazındaki sanayi bölgesi rehberi Yerel Firmam platformunda yer alır.
Mevcut otomasyon sistemiyle çalışılabilir mi?
Cihaz modeli, haberleşme protokolü, erişim izinleri ve mevcut proje dosyaları incelendikten sonra entegrasyonun uygulanabilirliği belirlenir. Keşif yapılmadan uyumluluk sözü verilmez.
İlgili hizmetler.
Birbirine bağlı ihtiyaçları aynı yol haritasında ele alarak gereksiz tekrarları ve entegrasyon risklerini azaltın.
Endüstriyel Otomasyon ve SCADA
Fabrikalar için PLC, HMI ve SCADA entegrasyonu; saha verisi toplama, alarm takibi ve üretim izleme. İzmir ve Manisa odaklı keşif, proje ve devreye alma planı.
Detayları inceleyinGüvenlik Kamera Sistemleri
İzmir ve Manisa’da fabrika, OSB ve işletmeler için IP kamera, CCTV, NVR kayıt ve PoE ağ altyapısı; keşif, kurulum, yetkilendirme ve bakım planlaması.
Detayları inceleyinOSB Otomasyonu projenizi konuşalım.
İlk görüşmede mevcut durumunuzu, önceliklerinizi ve projeye hangi adımla başlayabileceğimizi birlikte değerlendirelim.
